Het streefbeeld voor de Geleenbeek bestaat uit een licht slingerende tot meanderende beek, die de historische loop van de beek volgt. Door de beek weer te laten slingeren ontstaat een meer natuurlijke beek waarbij, bij verandering van de afvoer, steeds wisselingen in stroomsnelheden optreden. Deze variaties in de stroomsnelheid en stromingsrichting zijn goed voor de natuur in en om de beek.
We kijken bij het herinrichten van de beek op zes niveaus naar de omgeving van de Geleenbeek: de beek, de oevers, de routes, de economie, de historie en de beleving. We passen op een groot aantal plekken de beek en de omgeving aan, de zogenaamde highlights. Rondom de herinrichting van de A2 gaan we ook aan de slag op een aantal plekken ten noorden van Sittard- Geleen.
Projectdoelen
De belangrijkste doelen voor de herinrichting van de Geleenbeek zijn:
- Herstel van de Geleenbeek (een beek met een specifiek ecologische functie) en het benutten van de kansen voor natuurontwikkeling (o.a. uitbreiding en versterking van Natura 2000-gebieden).
- Verbeteren van recreatieve gebruiksmogelijkheden nabij de stad door het creëren van aantrekkelijke recreatieve routes voor o.a. wandelaar en fietser;
Het informeren van de recreant over de beek, natuur en het omliggend landschap.
- Verhogen van de landschappelijke kwaliteiten en aantrekkelijkheid van het gebied door herstel van karakteristieke en cultuurhistorische elementen (landelijk erfgoed).
Geschiedenis
Ooit slingerde de Geleenbeek op een natuurlijke manier door het landschap. Vanaf het eind van de 19e eeuw kwam de mijnbouw sterk in opkomst en groeide Heerlen. Het stroomgebied van de Geleenbeek werd vrijwel geheel ingericht voor de verwerking van afvalwater van de mijnen, industrie en huishoudens in de Oostelijke Mijnstreek. Hiervoor werd de beek van de bovenloop tot monding volledig gekanaliseerd (rechtgetrokken). Zowel de oevers als het stroombed bestonden uit een betonnen bekisting. De Provincie Limburg heeft de Geleenbeek benoemd tot 'ecologisch zeer waardevolle beek'. In 2004 zijn de eerste delen van de Geleenbeek in Schinnen opnieuw ingericht als natuurlijke meanderende beek, in een groene, natuurlijke omgeving.
