
Verbeteren Kabroekse Beek
Waterschap Limburg is bezig met de voorbereidingen van de pilot voor de beekdalbrede aanpak van de Groote Molenbeek. Onderdeel van deze pilot is het deeltraject van de aanleg van de Kabroekse Beek. Er zijn mogelijkheden om een natuurlijke overgang te creëren van veengebied naar beekdal met hydrologische tegendruk en een hogere biodiversiteit.
Uit onderzoeken tijdens de planvorming is gebleken dat het ontwikkelen van een volledige laggzone, waarbij zuur hoogveenwater en kwel- en regenwater zich mengt, bij de Kabroekse Beek technisch niet haalbaar is. Wel wil het waterschap nog steeds de voordelen die typerend zijn voor een ‘lagg zone gebied’ toepassen en benutten in de voorkeursvariant en het uiteindelijke ontwerp.
Kenmerken
- Projectstatus
- Lopend
- Thema
- DroogteNatuurWaterkwaliteit
- Locatie
- Tussen Vossenheuvel en Griendtsveenseweg (America)
Contactpersoon
Wout Gommers (Gebiedsmakelaar)
- Telefoonnummer
- +31 6 5775 1554
- E-mailadres
- [email protected]
Projectdoel
- Creëren van een natuurlijke overgang van veengebied naar beekdal.
- 'Hydrologische tegendruk' realiseren voor de Mariapeel. Bij hydrologische tegendruk stijgt de grondwaterstand en zijgt water minder snel weg uit de Mariapeel.
- Een natuurlijk hydrologische buffer realiseren, die zijn werking doet in natte en droge perioden.
- Verhogen van de biodiversiteit.
Planning
Legenda
- Afgerond
- Huidig
2023 - Start verkenning (Status: Afgerond)
In 2023 is gestart met het opstellen van een aantal varianten voor de inrichting. Ook werd onderzoek gedaan naar de ontwikkeling van een laggzone. Op dit moment worden mogelijkheden verkend. Hierna wordt op zoek gegaan naar de geschikte gronden en worden een projectplan en een ontwerp gemaakt. De omgeving kan hierover meedenken. In het participatieplan leest u meer over hoe de omgeving wordt betrokken bij het project.
13 mei 2025 - Bewonersavond (Status: Afgerond)
Op 20 mei 2025 organiseerde Waterschap Limburg een bewonersavond voor de start van de verkenning. Het verslag van deze bewonersavond is te vinden op deze pagina.
2026 – Planvorming (Status: Huidig)
Er is een globaal ontwerp uitgewerkt met meerdere varianten. Voordat we dit bespreken met de omgeving vindt op dit moment een doorrekening plaats in de hydrologische systeemanalyse (HSA). Dit moet duidelijkheid bieden over wat de beste variant is voor het gebied. Zodra er meer informatie is wordt de omgeving hierover geïnformeerd.
Documenten
Algemeen
Bewonersbrieven
Presentaties
Betrokkenen
- Gemeente Horst aan de Maas
- Provincie Limburg
- Omwonenden
-
Grondeigenaren
-
Werkgroep Behoud De Peel
-
Agrarische Belangengroep Mariapeel
-
Staatsbosbeheer
-
Stichting V.e.e.n.
-
Limburgse Land- en Tuinbouwbond
Veelgestelde vragen
Waar gaat het water voor het moeras vandaan komen?
Vanuit de Peel is er licht kwelwater en afvoerwater. Dit lichte kwelwater is een zwakke stroming van grondwater vanuit de Mariapeel naar de lager gelegen omgeving.
Wat gaan jullie met welke grond precies doen?
Inzet van grond voor de pilot verschilt per perceel. We verwachten dat grotendeels te kunnen invullen met extensieve landbouw en/of natuur.
Gaan de grondwaterpeilen omhoog?
Ja, de grondwaterpeilen gaan na aanleg van de laggzone omhoog. We houden dit met een speciaal ingericht meetnet nauwkeurig in de gaten.
Waar gaan jullie vervangende grond vandaan halen?
We zoeken samen met de huidige grondeigenaren naar ruimte, dus daar waar mogelijk.
Wat is de invloed van de Peelrandbreuken de bruinkoolmijn?
Voor dit plangebied en dit project zijn geen directe effecten te verwachten.
Hoe zorgen jullie ervoor dat er geen wateroverlast ontstaat bij de huizen?
Er is maatwerk nodig om wateroverlast te beperken. Het waterschap kijkt specifiek hiernaar om negatieve gevolgen voor te zijn. Bij bebouwing doen we dit bijvoorbeeld door het maken van een nul-meting. Het waterschap legt dan de staat van de gebouwen voorafgaand aan de uitvoering vast. Dit is te vergelijken met wat we in Griendtsveen hebben gedaan. Eventuele veranderingen kunnen we daarmee goed zien.
In het middengebied tussen Mariapeel en Deurnesepeel, is ervaring opgedaan met mogelijke oplossingen. Een ringdrainage met een pomp is een voorbeeld van zo’n oplossing. Deze houdt het grondwater bij de woning laag. Waar nodig kunnen we van die ervaringen hier gebruik van maken.
Wat is de doorlatendheid van de Midden Peelweg?
Bij de Midden Peelweg verwachten we geen veranderingen in grondwaterstanden. Met ons meetnet zullen we dit goed blijven volgen.
Waarom heeft het zin om hier tegendruk te creëren?
Er is een lichte kwel vanuit de Peel. Dit lichte kwelwater is een zwakke stroming van grondwater vanuit de Mariapeel naar de omgeving met een laag (grond)waterpeil. Wanneer we de grondwaterstanden verhogen neemt die kwel af. We noemen dit ook wel ‘tegendruk’.
Aan de noordelijke kant van de Peel is al zo’n tegendruk aanwezig. Dit komt omdat bij de inrichting het grondwater in het Grauwveen is verhoogd. Tegendruk zorgt uiteindelijk voor verminderde wegzijging uit het natuurgebied. Bij wegzijging stroomt het water via de ondergrond/bodem naar het omliggende gebied. Tegendruk verkleint deze wegzijging. Het (grond)waterpeil in het natuurgebied blijft daardoor hoger en stabieler. Het hoogveensysteem, wat oorspronkelijk voorkwam in het gebied, kan zich dan beter ontwikkelen.
Hoe zit het met de wateraanvoer van de Helenavaart?
De wateraanvoer in de Peel zelf heeft zich altijd beperkt tot het wijkenstelsel aan de westzijde en is in 1996 volledig gestopt. In de Helenavaart stroomt het Maaswater (de wateraanvoer) van zuid naar noord. Dit is al zo sinds 1972 en blijft onveranderd, alleen zal het wateraanvoer debiet iets worden verhoogd in 2023.
Hoe wordt een mogelijk toekomstig probleem met muggenoverlast voorkomen?
In de te ontwikkelen laggzone streven we naar permanente waterpartijen en natte laagten. Hier zal dan het water ook in de zomer boven maaiveld staan of droogvallen in het late voorjaar van elk jaar plaatsvinden. Hierdoor voorkomen we een muggenprobleem. Dit is een uitkomst van onderzoeken door Wageningen University bij het project in Griendtsveen.
Er staat een hoogspanningsmast in het gebied. Wat gebeurt hiermee?
In de loop van het project overleggen we met de netwerkbeheerder over de plannen.
Wordt er geïnventariseerd waar de Peel lekt?
Met Staatsbosbeheer is afgesproken dat we samen nader onderzoek gaan doen om verstoringen van ondoorlatende lagen op te sporen. Het waterschap bekijkt dan hoe deze te herstellen zijn. Dit onderzoek is onderdeel van de HSA (hydrologische systeemanalyse) Het resultaat van het doorrekenen van deze analyse staat vooralsnog gepland voor eind van 2026.
Komt er een wandelroute in samenwerking met het Peelmuseum?
Als de plannen in een verder stadium zijn overleggen we samen met gemeente, Peelmuseum en mogelijk andere partijen naar recreatieve ontsluiting.