Binnen een dag heel Limburg gecontroleerd
Met een hoek van meer dan 45 graden stuurt piloot Bas de helikopter terug naar de plek waar mogelijk het onttrekkingsverbod voor oppervlaktewater wordt genegeerd. Toezicht houden vanuit de lucht vergt stalen zenuwen en een stevige maag. Dat is aan Henk en Roger wel toevertrouwd. Henk heeft in zijn 25-jarige carrière al tientallen helikoptervluchten op zijn naam staan. Roger is zeven jaar geleden bij hem aan boord gestapt en kan ook bogen op de nodige ervaring.
Gewapend met een fototoestel, ipads en telefoons vliegen Henk en Roger deze week over Limburg. Vanuit Heythuysen gaat het eerst naar het noorden, tot aan Mook, en weer terug. ’s Middag is het zuiden aan de beurt. Roger navigeert. Hij heeft een lijstje met te controleren beken naast zich liggen.
Waterschap Limburg houdt zes tot tien keer per jaar vanuit de lucht toezicht op zijn beken en rivieren. Niet alleen als er – zoals nu – een onttrekkingsverbod is. Ook als er bijvoorbeeld hoogwater is, en uiteraard wordt ook altijd gekeken of er bijvoorbeeld ergens in Limburg illegaal geloosd wordt en of teeltvrijezones worden gerespecteerd. Dat gebeurt onder de vleugels van Rijkswaterstaat, dat met de helikoptermaatschappij een raamcontract heeft afgesloten.
Het voordeel van een helikoptervlucht is dat je binnen een dag heel Limburg bekeken kunt hebben. Vanaf 240 meter hoogte en met een snelheid van zo’n 200 kilometer per uur krijgen Henk en Roger een goed beeld van het Limburgse waterlandschap. Al is het in deze droge periode soms wel even zoeken voordat ze de beek gevonden hebben. “Hier in het zuiden is het veel groener dan in het noorden van de provincie,” constateert Henk als de heli de loop van de Geul volgt. “In Noord- en Midden Limburg is het veel droger. Zand ten opzichte van löss.”
Als ze vanuit de lucht iets zien dat verdacht is, dan kunnen ze collega’s op de grond inschakelen die dan gaan kijken. ,,Maar hier, bij de Selzerbeek en de Anselderbeek verwacht ik niets. Je ziet dat er al veel geoogst is, dus het besproeien van gewassen is niet meer nodig,” zegt Roger.
Het geoefende oog van Henk en Roger ziet bij de verbreding van de A2 iets opmerkelijks. Mogelijk wordt daar water in het kanaal gepompt. ,,Waarschijnlijk bronbemaling, in verband met de werkzaamheden,” concluderen ze. Er wordt in ieder geval notitie van gemaakt.
En bijna op het eind van de vlucht, als Roermond aan de evenaar al te zien is, ontdekken ze een paar haspels die bij de Roer staan. “Wil je eens omdraaien. Dat wil ik nog wel eens bekijken,” vraagt Henk aan piloot Bas. Die maakt vervolgens een scherpe bocht naar links, waarbij het lijkt alsof de helikopter een karretje van een achtbaan van Toverland is. De haspels zijn niet in werking dus op dat moment is er niets aan de hand. Toch wordt ook dit genoteerd. ,,Hier moeten we straks nog eens gaan kijken,” concluderen Henk en Roger.
Henk en Roger en hun collega’s van toezicht en handhaving zijn dagelijks onderweg in heel Limburg. Doorgaans gebeurt dat heel zichtbaar vanaf de grond, met auto’s van het waterschap. Toezicht op naleving van de regels vanuit de lucht vindt enkele malen per jaar plaats.